خزر ویژه نامه بندرانزلی-لیــلا مســروری:

در سالهای نچندان دور اعلام فصل صید نه از اخبار که از نشانه هایش بود :هیاهوی پرنشاط چوب زنی ماهی زیر کُرپی انزلی ، ویا عطر خوش طبخ ماهی که از خانه ها بر می خاست و در کوچه ها می پیچید

این روزها از آن غوغای جذاب راسته ماهی فروشان شنبه بازار خبری نیست،گویی رنجوری دریا بر شانه های مالا، سماک و مشتری به یک اندازه سنگینی می کند!

از خانمی نظرش را در مورد قیمت ماهی می پرسم می گوید: “چند روزه میام و میرم آخه ماهی سفید هم دویست هزار تومان، صد هزار تومان میشه ؟ ” آقایی وارد گفتگو می شود که : “قیمت نوبرانه می دهند خواخور!” خانم خریدار رو به من می گوید:” نوبری باشد ، نوبری! هرچیز حساب دارد آن شصت هفتاد هزار تومانی ها را بخری، باید سر سفره ماهی خاش جمع کنی ! تازه همان هم برای ما خیلی گران است!”

مساعدت در شروع صید

اسحاق شعبانی مدیر کل شیلات گیلان در گفتگو با خزراظهار کرد:امسال فصل صید را پنج روز زودتر اعلام کردیم تا صیادان از فرصت مساعد آب و هوایی منتفع شوند لذا از پانزده مهر صید 49 پره فعال گیلان آغاز شد . وی در خصوص میزان و نوع صید از ابتدای شروع تاکنون گفت: حدود 385تن ماهی صید شد که افزایش 61 درصدی نسبت به مدت مشابه در سال قبل دارد و نود درصد صید را ماهی کفال ، هفت درصد آن را ماهی سفید و سه درصد دیگر از سایر گونه های ماهی است.

وی درمورد حضور ناظران پره تصریح کرد: در حال حاضر مراحل مرسوم اداری انجام گرفته و بزودی فعالیت شان آغاز میشود. تا آن هنگام ما با رویکرد تعاملی، بنا را بر خود اظهاری صیادان می گذاریم.

بودن یا نبودن ناظر

بر اساس آمار منتشره از سوی سازمان شیلات ایران در خصوص ذخایر ماهیان استخوانی، ذخیره ماهی کفال 7هزار و 200 تن و ماهی سفید 28 هزار تن اعلام شده است و صیادان شمال تنها مجاز به صید 20 درصد آن هستند.

مریم علم کارشناس ارشد علوم شیلاتی در گفتگو با خزر با اشاره آمار فوق گفت: ناظران بر اساس شرح وظیفه، بر دفعات پره کشی ، ساعات فعالیت پره ، بررسی ابعاد چشمه تور و گزارش تخلفات احتمالی نقش قابل توجهی در پایداری فعالیت و معیشت صیادی دارند.

علم افزود: به رغم فعالیت خوب شیلات در زمینه تکثیر و بازسازی ذخایر ماهیان استخوانی ، بر کسی پوشیده نیست که کاسپین با کاهش و محدود شدن منابع ناشی از انواع آلودگی ها ، تخریب زیست گاه ماهیان صید بی رویه و طولانی کردن مدت صید قانونی در ایام تخم ریزی ماهیان روبروست ، لذا باید هوشمندانه،داشته ها را حفظ کنیم.

لزوم تمکین قانون

هم زمان با حضور فرماندار جدید، تعدادی از صیادان با این ادعا که دریابانی از فعالیتشان ممانعت می کند، مقابل فرمانداری تجمع کردند که فیلمهای مربوط به آن در فضای مجازی منتشر شد.

فرمانده پایگاه دریابانی بندرانزلی در گفتگو با خزر اظهار کرد: صیادی بعنوان حرفه تعریفی قانونی دارد و صیاد کسی ست که واجد مجوز صید باشد، شناورش استانداردهای معین اداره کل بنادر و دریانوردی گیلان را داشته و نیز دفترچه تردد شناور را از دریابانی دریافت کرده باشد. لذا روشن است کسانی که فاقد هریک از مدارک باشند به لحاظ قانونی نه تنها صیاد نیستند ، بلکه صراحتا قاچاقچی صید محسوب می شوند.

سرهنگ محمدعلی پورتقی با اشاره به اینکه به واسطه تعامل دریابانی با سایر ادارات و درک شرایط معیشتی افراد ؛ گاه با اغماض با خاطیان برخورد می کند ، تصریح کرد: در چارچوب قانون مسئولیت اجرای قوانین حاکمیتی کشور در این خصوص، متوجه مجموعه دریابانی است حتی تفاهم نامه های کشوری بین مجموعه مرزبانی ودریابانی با سازمان بنادر و دریانوردی کشور ویا سازمان شیلات ایران، منعقد شده تا همکاری ها هرچه بیشتر و نزدیکتر باشد.

فرمانده پایگاه دریابانی بندرانزلی تاکید کرد: آبراهه بندرگاه یک کانال تردد بین المللی است چنانچه حین تردد کشتی ها پروانه یا بخشی از کشتی در مواجه با تور دام گستر همین صیادان غیرمجاز، دچار آسیب شود ، خسارت ارزی و تبعات حقوقی آن متوجه مجموعه بنادر و به طریق اولی دولت جمهوری اسلامی ایران خواهد بود و به ازای هر روز توقف برای رفع نقص آن ضرر و زیانی که متوجه بار کشتی مذکور است موجب ضمان است! همچنین جدا از لطمات مالی ، تبلیغ نامناسبی بعنوان ناکارآمدی بندری ما، در عرصه بین المللی خواهد بود . لذا بر اساس همان اسناد بالادستی بنادر و دریانوردی ایران مصرانه از ما می خواهد با این پدیده غیر قانونی برخورد کنیم.

سرهنگ پورتقی گفت: اقدامات قانونی ما به عنوان محافظان انفال در واقع حمایت و حفاظت از منافع و معیشت صیادان مجازی است که با رعایت تمام الزامات قانونی به دریا می زنند ،بی شک دیگران نیز می توانند به آسانی با تکمیل مدارک و اخذ مجوزها به زمره صیادان مجاز بپیوندند و از حمایت دریابانی و سایر ارگانهای مرتبط منتفع شوند.

از بیمه تا درآمد مبهم صیادی

مسئله بیمه صیادان همواره یکی از دغدغه های اصلی جامعه صیادی بوده است به تازگی حسن خسته بند نماینده بندرانزلی از موافقت نهادهای ذی ربط در کاهش ده درصدی حق بیمه صیادان خبر داد که به نوبه خود امید بخش است اما هنوز اعضای تعاونی های پره دلنگرانی هایی دارند.

تعدادی از صیادان در گفتگو با خزر با اشاره به مشقت و سختی کار صیادی از افزایش هزینه ها گفتند که این روزها هزینه تور ، ترمیم کرجی و قایق موتوری ، تراکتور، سوخت و ابزار و ادوات بر فعالیتشان سایه انداخته است و خواستار مساعدت نهادهای مسئول برای دریافت تسهیلات کمکی و نحوه بازپرداخت بدهی های معوقه خود شدند.

صیادی پره شغلی ریشه دار در انزلی ست شاید با تغییر دیدگاه های سنتی و جزمی نسبت به آن ،بتوان حتی آن را به یک هدف گردشگری تبدیل کرد تا به جای حرفه ای فصلی و در تهدید، به معیشتی پایدار برای امروز و نسل آتی تبدیل شود.

*تیتر برگرفته از شعر فولکلور حسن خوشدل