خزر ویژه بندرانزلی – لیــلا مســروری :

صبح است،گردگیری اصولا کلافه کننده است.ولی هربار به این بوفه می رسد با شوق اشیاء را بر می دارد. ضمن مرور خاطرات سفر غبار از رهآوردش می زداید. از آن همه سفر نه تاریخ ها و نه همراهان را به درستی در خاطر ندارد اما هنوز دستان ماهر دختربندری را به یاد دارد که برقع را سوزن دوزی می کرد.انگشتان پیرزن کوه نشین تالشی که به رغم آرتروز مفاصل، مثل پروانه ای رقصان با پنج میلش جوراب پشمی می بافت.

تکه ای تور نایلونی که تجربه دست بافته خودش در انزلیست را بر می دارد. یاد داستان صید بزرگ می افتد که زن تورباف تعریف کرد و… چه بود آن آواز با نشاط گیلکی که استاد قوجان دوز می خواند!؟

صدای بوق کشتی در ذهنش می پیچد و منظره جدا شدن کشتی از لنگرگاه انزلی و مشایعت پایلوت ها تا دهانه کانال در خاطرش زنده می شود ناخودآگاه دستش به سمت گمج دانه می رود. همان روز بود که اولین بار درآن مغازه کوچک کهنه بازار انزلی، خوشمزه ترین باقلاقاتوق عمرش را طبخ شده در گمج، خورده بود! فکر می کند این روزها حتما وقت نوبری پاچ باقلا گیلانی هاست! ظهر شده؛ با احتیاط گمج و نخون و گمج دانه را از بوفه خاطرات بر می دارد. هنوز در فریزر کمی از تحفه سفر گیلان هست. لبخند می زند امروز باقلاقاتوق را در گمج می پزد!

گردشگری،جهش تولید،کرونا

در میان فرصتهای اقتصادی گوناگون،صنعت گردشگری پویاترین،منعطف ترین و کارا ترین آنهاست. صنعتی که با سیاستگزاری هوشمندانه و تفسیر صحیح از مقصد گردشگری همیشه می تواند با ایجاد جذابیت و آورده حاصل از حضور گردشگر،موقعیت را به نفع جامعه محلی همراه کند.

تولید در گردشگری معنای خود را دارد. چراکه مجموعه ای بهم پیوسته از فرصتهای گوناگون بوده لذا محصولش نیز بسیار متنوع است! در شرایط چه کنم چه کنم ناشی از بروز کرونا، کارشناسان صنعت گردشگری در آن ، دو فرصت دیده اند: اول اینکه کشورهایی مثل ایران در این بازه مکث می توانند ساختارهای خود را بهبود ببخشند و خود را به استانداردهایی که از آن عقبیم، برسانند.

دوم گردشگری داخلی کشورها رونق می گیرد این یعنی کسانی که پیش از این مثلا برای گذران تعطیلات تابستانی خود ، سواحل مدیترانه را انتخاب می کردند، اینک با رعایت تمام ملاحظات بهداشتی- که اتفاقا همیشه می بایست رعایت می شد و گویی کرونا آن را در اذهان پررنگ کرده- به سواحل داخلی می روند و ارزی که از کشور خارج می شد اینک در داخل کشور به گردش مالی و معیشتی مردمان همان کشور کمک می کند.پس هر شهری که بتواند هوشمندانه تر مقدوراتش را بشناسد و جلوه هایش را بهتر بنمایاند بی شک در صنعت گردشگری، جهش اقتصادی داشته و گوی سبقت و ثروت را می رباید!

این نقطه ، نقطه افتراق تصمیم سازان و تصمیم گیران هوشمند به نسبت مدیران روزمره نگر است. نقطه قوت مدیرانی که دریا و تالاب انزلی را یک فرصت کم نظیر و پرسود گردشگری می دانند ، در برابر نگاه بی خلاقیت و ابتر مدیرانی که دریا و تالاب را عامل محدود کننده توسعه دانسته و در ان جذاب جمود بتون مانده اند!

انزلی قطب گردشگری گیلان

رییس اداره میراث فرهنگی،صنایع دستی وگردشگری انزلی در گفتگو با خزرانزلی گفت: بی تعارف انزلی قطب گردشگری گیلان است.ما در این شهر خیابان پاسداران داریم که در گیلان بزرگترین خیابان با تمرکز تاسیسات گردشگی و به طول شش کیلومتر در امتداد ساحل کاسپین است .این موقعیت به طول دو کیلومتر در خیابان اطبا فرصت ممتازی ایجاد می کند. ضمن آنکه با احتساب نوار ساحلی روستاها 16 کیلومتر نوار ساحلی داریم.

ابوالفضل گودرزوند چگینی با اشاره به اینکه دو واحد مورد توجه در گردشگری تعداد تخت و تعداد صندلی است ، افزود: ما شش هزار و سیصد تخت مشتمل بر هتل، هتل آپارتمان، هتل ریزورت، مهمان پذیر ومسافرکاشانه داریم  و هشت هزار صندلی یعنی علاوه بر رستوران هتل ها، شانزده رستوران فعال داریم به این ترتیب ما در انزلی چه در اقامت و چه در پذیرایی حدود پنجاه و پنج درصد واحدهای اقامتی گیلان را در اختیار داریم .

مهمتر اینکه با داشتن هتل تک ستاره تا پنج ستاره و فضای پذیرایی از کبابی تا رستورانهای مجلل،برای افراد با سطوح بودجه مختلف فضای اقامتی و پذیرایی وجود دارد.

وی یادآور شد: برای علاقمندان به تفریحات دریایی علاوه بر جت اسکی و اسباب و ادوات تفریح ساحلی ، 500 قایق پلاک شده ومجوز دار که تحت نظر سه ارگان میراث فرهنگی، اداره کل بنادرودریانوردی و دریابانی فعالند، در قالب 32 تعاونی آماده خدمات دهی هستند. در عین حال پنج مرکز خرید بزرگ و در کنار اماکن تاریخی و فرهنگی برای علاقمندان مهیا است. به جز مرکز استان ،انزلی تنها شهر گیلان است که شش دفتر خدمات مسافرتی دارد که بی شک در جذب و هدایت مسافران موثر اند.

چگینی با اشاره به اینکه در سال ، حدود هفت میلیون اسکان شبانه در انزلی داریم گفت: امید می رود با بهبود اتوبان و فراگیر شدن سفر با قطار حتی در ماههای خارج عرف سفر، هم مسافر و گردشگر بیش از پیش به انزلی بیاید.

رییس اداره میراث فرهنگی،صنایع دستی وگردشگری انزلی وجود 32 فروشگاه مجوز دار عرضه صنایع دستی و حضور 16 کارگاه فعال صنایع دستی اعم از حصیربافی، سراجی سنتی،خراطی،معرق،منبت، تذهیب و سفال ، ساخت مبلمان و تزئینات داخلی منزل را یکی دیگر از فرصتهای ممتاز جاذب گردشگر عنوان کرد و گفت: هنرمندان ما ضمن پاسخ به نیاز استان، ارسال به سایر استانها و صادرات به کشورهای همسایه را نیز دارند.

وی در خصوص حمایت و نیازهای این گروه از فعالان حوزه گردشگری به خزر گفت: حمایت های خوبی پیش بینی شده مثلا مالیات دارایی در حوزه صنایع دستی صفر و در حوزه گردشگری پنجاه درصد است برای هر دو گروه آب و برق و گاز از یارانه پنجاه درصدی منتفع می شود.

سهم هزینه پرداختی بیمه در صنایع دستی تا سقف پنج نفر ، ده درصد است و تسهیلات بدون بهره بوده و فقط کارمزد چهار درصدی دارد. در عین حال در زمینه مشاغل خانگی هم هزار و ششصد هنرمند فعال داریم که پانصد نفر از آنها مشمول بیمه ده درصدی شدند.

چگینی در تشریح نیازمندی های حوزه متنوعش گفت: تولید کننده های ما واقعا کارهای با کیفیتی دارند حمایتهای فعلی اگرچه خوب است کافی نیست. وی تاکید کرد: حمایت از گردشگری به منزله حمایت از یک اداره خاص یا فرد خاص نیست ماحصل آورده گردشگری به کل شهر بر می گردد.

یک مورد کوچک شاید فضای اطلاع رسانی باشد ما بارها گفته ایم برای اطلاع رسانی ده نقطه را در اختیار ما قرار دهند خودمان شرایط بیلبورد را محیا می کنیم تا بتوانیم برای خدمات گردشگری شهر اطلاع رسانی و تبلیغ کنیم.

زیر ساخت مناسب و استاندارد گردشگری نیازمند اهتمام فرابخشی بیش از بیست دستگاه مختلف است از خوبی و ایمنی راه گرفته تا موارد بهداشتی ، محیط زیستی امکانات خدماتی پمپ بنزین، سرویس بهداشتی عمومی، نمازخانه عمومی حتی همیاری دهیاری ها دست کم برای جمع آوری و پاکسازی یکبار در ماه ، تا گردشگر قبل ازدرک زیبایی منظر، به خاطر زباله منزجر و گریزان نشود.

این مقام مسئول در عین حال برگزاری جشنواره ها و رویدادهای ویژه را خصوصا در فصلهایی که به اصطلاح پیک سفر نیست، اقدامی شایسته برای دعوت و جذب گردشگر عنوان کرد و گفت: بی شک دستگاههای گوناگون با توجه به ظرفیتها و برنامه هایشان می توانند متولی این رویدادها باشند و ما هم می توانیم با ارائه تخفیف های ویژه امکان حضور علاقمندان را تسهیل و فراهم کنیم.

از جذابیت هنربومی غافل نمانیم

افسانه احسانی از فعالان با سابقه گردشگری پایدار و اکوتوریسم و صاحب ایده و مجری بقچه ایرانی است. وی در گفتگو با خزر انزلی، پیوند بین گردشگری و صنایع دستی و هنرهای بومی را پیوندی اجتناب ناپذیر و تنگاتنگ عنوان کرد.

احسانی با اشاره به تجارب خود در روستاهای شیب دراز و برکه خلف گفت: جایی گردشگری به اقبال صنایع دستی می انجامد و جایی صنایع دستی و هنر بومی بهانه حضور و جلب گردشگر می شود پس در هر حالت اهمیت هنر بومی پر رنگ است. حتی در نقاطی از کشور مثل ترکمن صحرا که جامعه محلی شاید به واسطه ملاحظاتی خیلی به دنبال جذب توریست نباشد، باز هنرهای دستی چشمگیر و با ارزش آنها تاثیر خود را می گذارد. که در چنین مواردی می توان محصول تولیدی را در نقطه ای دیگر عرضه کرد تا جامعه محلی نیز آرام آرام آمادگی پذیرش گردشگر را پیدا کند.

این بانوی فعال در حوزه اکوتوریسم با تاکید براینکه بخش مهمی از گردشگری ناملموس است و در بستری خاص تعریف می شود تاکید کرد: گردشگری یک حس یک تجربه است فی نفسه کالا نیست، شی نیست ولی یک فرآورده و دست سازه بومی محلی می تواند همان بستری باشد که هویت و کیفیت گردشگری را در فرایندی ملموس، ماندگار می کند.

به عبارتی محصول هنر بومی با پشتوانه اجدادی اش راوی اقلیم، سبک زندگی ، باور و هویت آن منطقه است و افراد می توانند آن را برای خود یا عزیزانشان به سوغات ببرند و با دیدن آن، از کل تجارب سفر، خاطره ای مجسم داشته باشند.

احسانی در خاتمه تصریح کرد:به خاطر داشته باشیم که مفاهیم وترکیب ذهنی با میراث اجدادی مترتب بردست سازه هنر بومی که از حافظه گیس و ریش سپیدان منطقه بیرون آمده، ترجمان اصالت آن هنر می شود که بسیار با ارزش ست و هرکدام اینها یک جذابیت اصیل و یک بهانه گردشگری است.

همیشه صحبت از ماندگاری گردشگری در انزلی است.جای آن دارد با تعریف برنامه های گردشگری تجربه گرا با برگزاری جشنواره، رویداد و رزیدنسی های مناسب نگاهی هوشمندانه تر به آن جایگاه برتری داشته باشیم که از قِبل گردشگری پایدار، به درآمد پایدار برای بندر مه آلود انزلی منجر می شود!